Teknoloji ve bilimde ilerlemeler arttıkça daha medeni bir dünya hayal etmemiz gerekiyor. Oysa yaşadığımız günlere baktığımız da bu ilerlemeler bizi yalnızlaştırmakta, bireysel etkileşimlerimizi olumsuz etkilemektedir. Empati yapmayan, bencilliğin arttığı, vicdani duyguların azaldığı, ahlaki ve dini değerlerin gittikçe zayıfladığını görüyoruz. Yaşanan bu toplumsal dejenerasyonda ekonomik koşullarda hiç şüphesiz önemli faktörlerden biri. Bu saydıklarımızla beraber cezalardaki caydırıcılığın yetersizliği ve cezasızlık algısı, şiddet ve suç davranışlarında hem yurdumuzda hem de dünyada belirgin bir artışı beraber getirmektedir.

Bunların yanı sıra savaşlar ve küresel terör de toplumların güvenlik endişelerini olumsuz etkilemektedir. Bu endişelerle masumane bir şekilde silahlanmaların yanında, mafyatik yapılar, suç örgütleri, ulusal ve uluslararası terörizm sebebiyle, dünyada sivillerin sahip olduğu silah sayısının, silahlı kuvvetler ile kolluk birimlerindeki silah sayısından beş kat fazla olduğu tahmin edilmektedir.

Ülkelerin ulusal mevzuatlarına göre ateşli silahlar ruhsatlandırılsa da önemli bir sayının da ruhsatsız olduğu değerlendirmesi yanlış olmayacaktır. Ruhsatsız silahlarla suç işleme potansiyelinin fazla olmasıyla tehlikenin boyutu daha da vahim hale gelmektedir. Ayrıca ateşli silahlarla ilgili bilgisi yetersiz olan kişilerin, çocukların kolay erişimi neticesinde istenmeyen kazaların meydana geldiği de bir gerçekliktir.

Dünya genelinde dolaşımda olduğu tahmin edilen 1 milyardan fazla küçük ve hafif ateşli silahın %85’inin sivillerin elinde olduğu, yılda 250 binden fazla kişinin bu ateşli silahlarla hayatını kaybettiği, bu kayıpların yaklaşık olarak 155 bininin cinayet, 70 bininin intihar, 25 bininin de kazayla gerçekleştiği değerlendirilmektedir.

Bağımsız araştırma kuruluşu Small Arms Survey’in (SAS) 2017 yılı verilerine göre Türkiye’de sivillerde 13 milyon 249 bin silah bulunuyor. Bunun 2,5 milyonu ruhsatlı silahlar. SAS’a göre Türkiye’deki ruhsatsız silah sayısı 10 milyon 749 bin civarında.

Small Arms Survey’in (SAS) 2017 yılı verilerine göre ülkemiz dünyada sivillerde bulunan ruhsatlı veya ruhsatsız silah sayısı  bakımından 10. Sırada yer almaktadır.

Ulusal kanallardaki haberlerde ateşli silahlarla işlenen şiddet olaylarındaki artış toplumsal ve bireysel güvenlik endişelerini arttırmaktadır. Emniyet Genel Müdürlüğü’nün (EGM) Haziran 2022 tarihli açıklamasına göre ülkemizde toplam 998.237 ruhsatlı silah bulunuyor. Ruhsatsız silah konusunda ise elimizde elbette net bilgiler yok.   

SAS’a göre 2017’de 10 milyon 749 bin civarında olan ruhsatsız silah sayısı, Umut Vakfı verilerine göre 2020’de 25 milyon, 2023’te ise 36 milyon gibi endişe verici bir sayıya ulaşmış gözüküyor. Son 3 yılın verilerine göre ülkemizde yaşanan şiddet olaylarında % 85 ateşli silahların etken olduğu değerlendirilmektedir.

Vakfın düzenli olarak yayınladığı “Silahlı Şiddet Haritası” 2023 verilerine göre toplam 3.773 silahlı şiddet olayında 2.318 kişinin vefat ettiği, 3.820 kişinin de yaralandığı ifade edilmektedir.

Çevremizde yaşadıklarımıza ve basına yansıyan haberlere göre maalesef sakin bir şehir hayatı olan bir dünyadan bahsetmek gitgide zorlaşmaktadır. Her ülkede, her şehirde gerek silahlı şiddet, gerekse terörizm dünyamızı yaşanacak bir yer olmaktan çıkarmaktadır. Aramızda kriminal yatkınlıktaki kişilerin serseri mayın gibi serbestçe dolaşması, yaşadıkları sosyoekonomik etkilerden dolayı sabır ve tolerans eşiği azalan bireylerin pimi çekilmiş birer el bombasına dönüşmesi endişelerimizi artırmaktadır. Bu şartlar altında, en başta söylediğimiz teknoloji ve bilimle medeni bir dünyada, sağlıklı ve güvende yaşama hayalimiz maalesef bir fantezi olarak kalacak gibi görünüyor.

Paylaş: